Bướm

 

Bướm

 

Hồi nhỏ, tôi hay theo bà chị dăng nắng rượt bắt bướm để ép khô, làm thành cuốn album. Lúc ấy tiếng Anh tiếng U nào có mấy chữ, nhưng chúng tôi cũng nắn nót bày đặt viết "Butterfly Album", không xài chữ Việt! Má tôi hay la, nhưng lý do là sợ tôi bị đen da không ra con gái nữa, chứ không bảo giết bướm để chơi là ác! Sau này lớn lên tôi mới thấy hối hận, biết thương những sinh vật nhỏ bé, không nỡ ra tay giết chúng nữa.

Như một biểu tượng của sự tự do và sự đổi mới, loài bướm là một chủ đề phiếm luận đầy phong phú và thú vị, nên hôm nay tôi lại mời bạn tản mạn về loài côn trùng đẹp mắt này nhé.

 

Bướm thường được lót thêm chữ bươm để thành bươm bướm. Để đơn giản, người ta chia bướm ra làm hai loại: Bướm ngày và bướm đêm. Bướm đêm còn gọi là con Ngài.

Nói chúng bướm thuộc loài côn trùng nhỏ, biết bay, thuộc bộ cánh Lepidoptera, một màu cũng có mà sặc sỡ cũng có. Thường chúng sống gần các bụi cây để hút mật hoa, góp phần trong việc thụ phấn thành trái. Cánh của bướm thực chất trong suốt, nhưng nhờ bao phủ bởi hàng ngàn vảy nhỏ sau khi hấp thụ ánh sáng và diệp lục tố nên có muôn màu muôn sắc đa dạng. Với khúc xạ ánh sáng, màu sắc cánh bướm có thể liên tục thay đổi, lấp lánh khi di chuyển.

Những bông hoa có màu sặc sỡ thường thu hút bướm hơn. Bướm dùng vòi hút mật hoa, nhưng có một số không ăn chay mà ăn mặn, tức là sống nhờ hút chất lỏng bên trong xác chết hoặc chất thải động vật. Bướm đực biết khoe màu sắc đôi cánh, thậm chí biết dùng hương thơm trong việc thu hút con cái.

 

Trên thế giới có khoảng trên 17.500 loài bướm, riêng tại Việt Nam người ta tìm ra gần 1.000 giống khác nhau. Việt Nam mình còn phân biệt bướm bà và bướm ông, qua hình dạng to nhỏ của chúng.

Bướm có đôi cánh mong manh, bay lượn nhẹ nhàng đẹp mắt. Loài bướm đã được ghi lại trong các hình vẽ, pho tượng từ hàng ngàn năm qua. Với vẻ đẹp tinh tế và khả năng biến hình, loài bướm đã trở thành nguồn cảm hứng vô tận cho nghệ thuật, thơ ca và văn hóa của con người.

 

Tính ra, mỗi con bướm có đến 4 cánh, nhưng lại hoạt động như 1 cặp cánh mà thôi. Bướm đập cánh tương đối chậm, khoảng 20 lần trong 1 phút. Tuy vậy, nhiều loài bướm có thể bay rất nhanh. Chúng có thể bay đến 50 km mỗi giờ. Ví dụ như bướm Comma có thể bay từ sa mạc Sahara đến Anh, với khoảng cách 2000 dặm trong vòng 14 ngày. Bướm Momarch di trú hàng năm từ California đến Canada và bay qua cả Đại Tây Dương. 

 

Bướm được xếp vào loài động vật máu lạnh. Điều khá lạ lùng là bướm có miệng nhưng lại không dùng miệng để lấy thức ăn. Miệng chúng được cấu tạo giống như ống hút và không có lưỡi. Bướm sử dụng chân để nếm mật hoa, chúng có tới 6 chân với các tế bào cảm giác nhỏ giúp chúng cảm nhận hương vị hoa ngay khi chúng đậu lên. 

Trọng lượng của bướm thường chỉ bằng cân nặng của hai cánh hoa hồng. Loài bướm to nhất thế giới là bướm Đại Bàng Kỳ Lân (Ornithoptera Alexandrae), Bướm này khi sải cánh có thể lên đến 25 tới 30 cm. Chúng sống chủ yếu ở rừng mưa nhiệt đới Papua New Guinea. Đây là loài bướm quý hiếm và đang gặp nguy cơ biến mất do môi trường sống và săn bắt trái phép.

 

Bướm nhỏ nhất thế giới là bướm Western Pygmy Blue, chỉ khoảng 1 cm, được tìm thấy chủ yếu ở phía bắc và phía tây của Hoa Kỳ. Chúng thường có màu xám hoặc màu xanh nhạt với các đốm và viền trắng. Mặc dù nhỏ bé, nhưng chúng có khả năng bay nhanh và dễ thích nghi với môi trường sống đa dạng, có thể nói chúng "nhỏ nhưng có võ", đừng coi thường.

 

Trong số các trường hợp dị tật gene được tìm thấy hiện nay, loài bướm lưỡng tính cũng là câu chuyện đáng chú ý. Những chú bướm thuộc loài Papilio Memnon có nửa thân mình mang đặc điểm của giống đực, nửa còn lại là giống cái, dẫn đến sự khác biệt về màu sắc và kích thước giữa hai bên cơ thể. Hiện tượng dị tật gene này cũng xảy ra ở tôm hùm, cua và chim... Thế nên chuyện đồng tính xảy ra giữa con người cũng là chuyện dễ hiểu.

 

Nhiều người đã sử dụng lưới chài để bắt bướm như lưới cá, để làm món ăn. Việc này đã gây tranh cãi. Hèn chi người ta nói chỉ có cây đinh ốc bằng sắt là người ta không ăn, còn lại là "hẫu xực" được hết. Nhưng nên nhớ, có loài bướm ăn được, có loài rất độc, người bắt phải có kinh nghiệm mới phân biệt được điều này. Bạn có dám ăn bướm không? Có lẽ chỉ ăn cái mình của nó, chứ đôi cánh chắc là không có chút protein nào.

 

Với ngoại hình giống như loài rắn, ấu trùng bướm Hemeroplanes Triptolemus thường khiến nhiều người nhầm lẫn đây là một loài bò sát mới. Đây là một loài bướm đêm thuộc họ Sphingidae, sống ở Costa Rica, Belize, Mexico, Guatemala...

Khi ở giai đoạn ấu trùng, đầu bướm nhìn giống như đầu loài rắn.  Được biết chúng tiến hóa với cái hình dạng ghê gớm này là một hình thức tự bảo vệ chính mình khỏi những loài thú tấn công nó. Vậy khi các bà mình nhìn dữ tợn cũng là có lý do đấy quý ông ạ. Hiền thì dễ bị ăn hiếp, chúng tôi phải "giả trang" hung hăng thế để tự bảo vệ mình thôi.

 

Bên cạnh việc sinh ra không có miệng, bướm cũng không có mũi. Nhưng điều đó không có nghĩa là chúng không có khứu giác. Một con bướm có thể ngửi thấy mùi hương cách xa 10 km, nhờ khứu giác nhạy bén này mà con đực cảm nhận và xác định sự hiện diện của con cái sẵn sàng giao phối. Nhưng, nếu chúng không có mũi thì làm sao chúng ngửi được? Câu trả lời này rất dễ: bằng râu. Vâng! Râu bướm có chức năng như mũi.  Không biết râu cá chốt, râu dê của quý ông có ngửi được mùi không? Bạn tôi trả lời rằng có, vì các ông này "hửi" được nơi nào có gái đẹp rất tài tình. Lưu ý tôi chỉ ghi lại lời bạn tôi nói, không dám có ý kiến vì sợ bị "oánh u đầu"!

 

Thường thì bướm không cắn, chúng là loài côn trùng hòa bình, không tiết ra chất độc, không gây hại cho con người. Tuy nhiên, tất cả đều có ngoại lệ, đó là trường hợp bướm ma cà rồng. Tên khoa học của nó là Calyptra, loài bướm đêm này chỉ được phát hiện vào khoảng năm 2008. Nguồn thức ăn ưa thích của nó là máu, chắc là chúng có bà con với loài muỗi chăng?

 

Không phải bướm nào cũng đẹp. Bướm mặt quỷ là loài bướm có vẻ bề ngoài ghê rợn hung tợn, xấu xí nên người ta tin rằng nếu bướm này bay vào nhà thì sẽ mang đến những điều xui rủi, chết chóc cho gia chủ.

 

Cũng có loài bướm lạ có tên khoa học là Tineola Bisselliella, màu nâu bạc thường trốn trong tủ quần áo. Lũ bướm này sinh sản rất mạnh - một con cái có thể đẻ 100 trứng trong vòng 3 tuần trước khi chết. Chúng không thích nhụy hoa, mà thích xơi tái các loại quần áo, rèm cửa... tức là thích gặm các chất vải, gây nhiều tai hại, nhất là các tác phẩm hội họa trên nền vải.

 

Bây giờ mời bạn tìm hiểu loại bướm nào mắc nhất. Những con sâu Mopane có bề ngoài đáng sợ nhưng lại là đặc sản được ưa chuộng ở Nam Phi, giá thành đắt hơn cả tôm hùm. Sâu Mopane là món ăn đặc sản của người dân ở vùng Zimbabwe, Nam Phi. Vì sở thích ăn lá cây Mopane nên người dân đặt tên bướm gắn liền với loại lá này. Trên Amazon, sâu Mopane sấy khô được bán với 600 đô Mỹ mỗi ký.

 

Ngoài ra ấu trùng của loài bướm Goliath Birdwing ở Papua New Guinea có giá trị bằng 4 bao cà-phê ở ngôi làng Gumi.

 

Ngoài ra còn có bướm với hoa văn lạ mắt, tên là Miami Blue. Trong quá khứ, loài này khá phổ biến ở dọc ven biển Florida (Mỹ). Tuy nhiên, ngày nay số lượng của nó đã giảm đi đáng kể và trở nên loài bướm hiếm nhất thế giới. Nguyên nhân chủ yếu là việc phát triển vùng ven biển Miami và cơn bão Andrew năm 1992. Cho tới năm 1999, không ai nhìn thấy con bướm Miami nào và được cho là đã tuyệt chủng.

 

Một chuyện lạ đã được báo chí nhắc tới là chuyện 1 con bướm vẫn sống dù bị mắc kẹt trong lỗ tai người 3 ngày. Đó là chuyện của anh chàng Rob Fielding, 43 tuổi, trong lúc đang ngồi đọc sách tại nhà ở thị trấn Aylesbury, Buckinghamshire, nước Anh thì bị con bướm đêm bất ngờ đậu trên cặp mắt kính của anh. Rob ráng dùng tay xua con bướm đi nhưng nó hoảng sợ chui trốn trong lỗ tai anh, làm anh phải trải nghiệm 3 ngày dài ồn ào và đau nhức. Cuối cùng bác sĩ cũng gắp được nó ra, khi đó nó vẫn có thể đập cánh bay lượn như thường. Tai nạn côn trùng nhỏ chui vào lỗ tai người hay thú vật cũng rất hay xảy ra.

 

Các nhà sưu tập đã đổ xô săn bắt bướm với số lượng rất lớn, bắt vài trăm con như chị em chúng tôi thì tội cũng nhỏ thôi! 

Một số loài bướm nhiệt đới như loài Monphos của Brasil và loài bướm cánh chim ở Đông Nam Á và Nam châu Úc được sử dụng như đồ trang trí hay một loại trang sức. Rượt bắt trong thiên nhiên cũng khó, nên có một số bướm đã được nuôi trong trang trại. Có nhiều vườn bướm ở khắp nơi trên thế giới bán vé cho khách vào xem bướm, cho bướm đậu trên tay chụp hình.

 

Bây giờ xin tản mạn về các chuyện linh tinh liên quan tới "bớm". Trong các loài cá Koi, có loại tên là cá Koi đuôi bướm rất quý, vì có cái đuôi dài, khi bơi có thân hình uyển chuyển và uốn lượn rất đẹp như cánh bướm.

 

Chúng ta thường biết đến các loại cafe cứt chồn hoặc trà ướp đủ loại, nhưng các bạn có biết trà Chu-hi-cha không? Đó là tên của một loại trà mới được phát hiện ở đại học Kyoto, Nhật Bản. Loại trà này có được khi ủ với chất thải của các con sâu bướm. Điều thú vị là từ hàng trăm năm nay, người Việt mình cũng đã biết uống trà  làm từ phân của những con tằm ăn lá trà, như một loại thuốc trị bệnh. Ông bà ta đâu cần vào đại học ở Nhật mà cũng đã giỏi quá xá phải không?

 

Chuyện lạ khác là sau cuộc hành trình di cư dài khoảng 5.500 km từ Mỹ, hàng tỷ tỷ con bướm Monarch đã tập trung, bao phủ hơn 40.000 m2 trên một ngọn núi ở phía Tây thành phố Mexico, tạo thành một hiện tượng đáng ghi nhận.

 

Về văn chương thơ phú có liên quan đến loài bướm, thì đầu tiên xin nhắc tới câu chuyện xưa Lương Sơn Bá và Chúc Anh Đài. Chuyện rằng vào thời kỳ Tây Tấn bên Trung Hoa, anh học trò nghèo Lương Sơn Bá trên đường đi học xa nhà, đã gặp bạn tên là Chúc Anh Đài - con gái nhà giàu giả trai, vì hồi ấy trọng nam khinh nữ, con gái không được cho học chữ. Hai người kết nghĩa anh em, sau ba năm học tập, Chúc Anh Đài bị lộ ra là thân gái, nên Bá đem lòng yêu. Tiếc là khi gia đình Lương đến nhà họ Chúc cầu hôn, thì lại bị từ chối, nên Lương Sơn Bá lâm bệnh tương tư qua đời. Vì bị ép lấy chồng giàu, Anh Đài cũng chết và cả hai biến thành đôi bướm tung bay.

Có lẽ vì thế người xưa cho rằng bướm là linh hồn của người chết, nên khi nhìn thấy bươm bướm bay vào nhà thì không xua đuổi hay giết hại.

 

Truyền thống văn hoá tại một số nước ở châu Âu và châu Mỹ, cho rằng bướm là biểu tượng cho sự hồi sinh. Có những trung tâm thương mại được trang trí bằng hàng ngàn con bướm muôn màu sắc, là biểu tượng của hy vọng và may mắn, tạo ấn tượng tươi mát và lạc quan cho du khách.

 

Đằng sau vẻ đẹp, loài bướm còn tiềm ẩn những điều lạ lùng về cuộc sống và quá trình tiến hóa. Với khả năng biến đổi từ con nhộng đến hình dạng hoàn toàn mới, loài bướm thể hiện sự linh hoạt và khả năng thích nghi tuyệt vời của nó.

Chúng ta đều biết bắt đầu của con bướm là con sâu nhộng. Con sâu thì xù xì xấu xí, cắn cây lá phá hoại, con bướm thì duyên dáng đáng yêu, tô điểm cho hoa lá thêm xinh. Từ con sâu thành con bướm là quá trình của một cuộc đổi mới, hồi sinh. Nói ngược lại, chú bướm sau khi thoát khỏi kiếp con sâu, đã có thể tô điểm cho đời thêm đẹp. Như thế con người của mình cũng rất cần thay đổi, vươn lên và sống với tâm tình  thân thiện, bao dung, đem ích lợi cho người chung quanh.

 

Tác giả Nguyên Phong trong cuốn Muôn Kiếp Nhân Sinh đã nhắc tới loài bướm:

“Tôi mong chúng ta - những cánh bướm bé nhỏ rung động mong manh - cũng có thể tạo nên những trận cuồng phong mãnh liệt để thức tỉnh mọi người”.

 

Trong chuyện cô bé Alice và thế giới thần tiên Wonderland, cũng có hình ảnh loài bướm đẹp đẽ thơ mộng trong đó. 

 

Có một số bộ phim nổi tiếng khác cũng liên quan đến loài bướm, chẳng hạn phim

"The Butterfly Effect", là bộ phim khoa học viễn tưởng xoay quanh khái niệm về hiệu ứng cánh bướm, trong đó nhân vật chính có khả năng thay đổi quá khứ bằng cách thay đổi các sự kiện nhỏ nhặt. Người ta nghiên cứu thấy 1 con bướm đập cánh, có thể làm hằng trăm con khác làm theo. Hiệu ứng Butterfly Effect được nhà toán học Edward Norton Lorenz khám phá ra. Khi thực hiện các dữ kiện để đoán thời tiết, Lorenz nhận thấy khi dùng chi tiết sai dù rất nhỏ, sẽ làm kết quả cuối cùng thay đổi hẳn. Tên gọi hiệu ứng cánh bướm bắt nguồn từ hình ảnh ẩn dụ: một cơn bão sẽ chịu sự ảnh hưởng của một con bươm bướm nhỏ bé vỗ cánh ở một nơi nào đó dù rất xa cơn bão đó. Cũng vì vậy mà Shawn Achor đã nói: "Mỗi chúng ta giống như con bướm trong chuỗi Hiệu ứng Con bướm. Mỗi chuyển động nhỏ đều hướng đến một tâm trí tích cực hơn, rồi cùng trở nên những gợn sóng tích cực mạnh mẽ cùng nhau xây dựng gia đình và cộng đồng".

 

Cuốn phim "Papillon" cũng rất nổi tiếng, dựa trên cuốn tiểu thuyết cùng tên của Henri Charrière, kể về một tù nhân và hành trình của anh trong việc tìm kiếm tự do. Tên "Papillon" có nghĩa là "bướm" trong tiếng Pháp.

 

"The Diving Bell and the Butterfly" kể về câu chuyện của một nhà báo bị tê liệt toàn bộ cơ thể trừ mắt phải. Anh ta sử dụng phương pháp viết bằng cách nhắm mắt để ghi lại cuộc sống và suy nghĩ của mình. Điều này cho thấy chúng ta đừng tuyệt vọng, cửa này đóng lại thì luôn có cánh cửa khác mở ra.

 

Bộ phim "Black Butterflies" dựa trên câu chuyện có thật về cuộc đời của nhà thơ Hà Lan Ingrid Jonker. Nội dung phim tập trung vào cuộc đấu tranh cá nhân và tài năng nghệ thuật của Jonker trong bối cảnh xã hội có nhiều áp bức bất công.

 

Trong ca dao, ông bà ta cũng nhắc nhiều tới bướm, đặc biệt cho ong bướm là loài lăng nhăng, đùa giỡn với tình yêu không trung thành. Thật là oan cho chúng.

 

Mời bạn nghe lại các câu:
"Thỏ giỡn trăng, anh cho rằng con thỏ dại

Bướm giỡn đèn, anh lại nói con bướm khôn"!

Hoặc:

"Bướm vàng đậu đọt mù u

Lấy chồng càng sớm tiếng ru càng buồn"

 

"Bướm xa hoa, bướm lại dật dờ

Anh xa xôi bậu đêm chờ ngày trông"

 

Trong chuyện Kiều, cố thi hào Nguyễn Du cũng nhắc tới bướm trong các câu:

"Êm đềm trướng rủ màn che,

Tường đông ong bướm đi về mặc ai".

"Thiếp như hoa đã lìa cành,

Chàng như con bướm lượn vành mà chơi".

"Ong qua bướm lại đã thừa xấu xa".

"Sợ khi ong bướm đãi đằng,

Đến điều sống đục, sao bằng thác trong"!

"Biết bao bướm lả, ong lơi,

Cuộc say đầy tháng, trận cười suốt đêm".

"Mặt sao dày gió dạn sương,

Thân sao bướm chán, ong chường bấy thân"?

 

Hình ảnh hồ điệp - Điệp tức là bướm - đậu trên đài sen đức Phật là hình ảnh của tĩnh lặng, thanh thản, thể hiện sự vô ưu không sân hận. Cánh bướm ở đây thể hiện sự siêu thoát, vượt lên trên để chiêm ngưỡng và thấu thị phép màu.  Một “duyên khởi” từ đó sanh ra “trùng trùng duyên khởi”.

 

Qua tới ca nhạc, bài hát thiếu nhi Kìa Con Bướm Vàng, giai điệu lấy từ bài hát Frère Jacques của Pháp mà phần lời đã được nhạc sĩ Vũ Trọng Phương viết, có lẽ già trẻ ai cũng biết:

Kìa con bướm vàng, kìa con bướm vàng.

Xoè đôi cánh, xoè đôi cánh…Bươm bướm bay đôi ba vòng, bên hàng bông..."

 

Hoa Thơm Bướm Lượn là bài hát dân ca quan họ Bắc Ninh nổi tiếng: "Ấy hoa nay lạ nay hoa thơm, Ố tình là con bướm lượn....

 

Trong bài Hoa Bướm Ngày Xưa, nhạc sĩ Nguyễn Hiền đã tha thiết:

" Nơi cũ dâng sầu tê tái

Sắc bướm hoa tàn phai

Hồn bướm hoa xưa còn đâu" ?

 

Trịnh Công Sơn trong bài Hạ trắng đã viết: "Nắng qua mắt buồn, Lòng hoa bướm say"

 

Còn trong Bướm Hoa, sáng tác của Nguyễn Văn Thương, ông đã diễn tả: "Trời bình minh lướt theo chiều gió, bướm bay bướm bay, chàng đi tìm yêu.

Đầu cành muôn đoá hoa hàm tiếu, lả lơi mỹ miều, trêu bướm đa tình ..."

 

Nhạc sĩ Nguyễn Hữu Thiết thì cũng có ca khúc nổi tiếng Tình Hoa Bướm.

Còn bài nhạc ngoại quốc, Phạm Duy viết lời Việt - Cánh bướm vườn xuân Cerisiers roses et pommiers blanc - đã rất vui nhộn: "Vườn xuân thơm ngát hương xuân sắc hoa hàm tiếu..."

Cũng trong bài Back To Sorriento, tức Trở Về Mái Nhà Xưa, nhạc của E. Curtiss , lời Việt Phạm Duy bướm đã được nhắc tới: "Ðâu tiếng đàn ngoài hiên mưa, và đâu bướm tơ vui cùng mùa?"

 

Bài nhạc Mỹ Latin, lời Việt của Phạm Duy với tựa đề Kiếp Hoa Bướm cũng được nhiều người hát, lời lẽ thật đơn sơ nhưng thắm thiết: "Cứ mỗi sáng trở dậy là em ra đứng, em đứng coi bướm vàng lượn ở trong nắng.

Em giơ tay để mời đàn bướm tới em.

Bỗng có bữa, một người chộp đi con bướm,

Thôi rồi cánh bướm non!"

 

Trong thơ, người thi sĩ nào cũng thường nhắc tới chim bướm trong bài của mình. Tiêu biểu nhất là Nguyễn Bính. Trong bài thơ “Truyện cổ tích”, ông đã kể lể theo lối truyện kể dân gian: "Em ạ! Ngày xưa vua nước Bướm

          Kén nhân tài mở Điệp lang khoa

          vua không lấy Trạng, vua thề thế

          Con bướm vàng tuyền đậu Thám hoa".

 

Còn trong bài thơ Bướm đi chợ, tác giả Nguyễn Bính đã miêu tả: "Có hai chị bướm đi chơi chợ, Chị áo hồ lơ, chị áo điều"

 

Ông lại cũng than rằng Bướm nói điêu: "Đời em là một vườn hoa nở

Bướm hẹn về, rồi bướm nói điêu"… Nói điêu nghĩa là xạo ke, nói dối đấy!

 

Rồi trong bài thơ “Hết bướm vàng”, Nguyễn Bính đã diễn tả: "Đêm qua mơ thấy hai con bướm, Khép cánh tình chung ở giữa đời"

Hoặc: "Hồn trinh còn ở trần gian, Nhập vào bướm trắng mà sang bên này".

 

Tác giả Phạm Công Thiện cũng đã sáng tác bài thơ: "Bướm bay đầu miễu cô hồn,

Đầu sông cá chết sóng cồn hương linh". Xin mở ngoặc Phạm Công Thiện là người rất tài giỏi, chữ nghĩa có rất nhiều bồ, đặc biệt về triết học. Tôi cũng có đọc qua nhưng thú thật là chẳng hiểu gì cả, nhưng biết là ông viết rất hay, có cơ sở.

 

Hồn bướm mơ tiên là tác phẩm đầu tay của Khái Hưng viết năm 1933, và cũng là tác phẩm đầu tiên của Tự Lực Văn Đoàn. Câu chuyện đại khái kể về Ngọc, một nam sinh khi đi thăm người bác tu ở chùa đã gặp Lan, một chú tiểu gái giả trai. Một hôm Lan leo lên thang gác chuông, bất thình lình gặp con rắn nên hoảng sợ ngã vào lòng Ngọc; và lộ ra thân gái của mình. Tình yêu nhẹ nhàng thánh thiện xảy ra, nhưng kết chuyện là câu Ngọc nói:  "Tôi xin thề với Lan rằng suốt trong đời tôi, tôi sẽ chân thành thờ ở trong tâm trí, cái linh hồn dịu dàng của Lan.

- Thế nghĩa là thế nào ?

- Nghĩa là suốt đời tôi, tôi không lấy ai, chỉ sống trong cái thế giới mộng ảo của ái tình lý tưởng, của ái tình bất vong bất diệt".

 

Câu chuyện diễn tả rất thơ mộng, vượt qua cái tình yêu nam nữ thông thường với thực và ảo hòa quyện với nhau. Câu chuyện Hồn bướm mơ tiên này cũng được nhạc sĩ Nhật Ngân viết thành ca khúc. Nhạc phẩm Chuyện tình hồn bướm mơ tiên của Song Ngọc cũng dựa vào chủ đề này.

 

Tiếp tới là cuốn tiểu thuyết Tắt lửa lòng của nhà văn Nguyễn Công Hoan, cũng nói về mối tình đầy trắc trở của cô gái tên Lan và chàng trai tên Điệp. Do mắc mưu của ông quan Phủ, Điệp phải phụ tình vị hôn thê là Lan để cưới Thúy Liễu, con gái ông Phủ. Lan ôm mối tình tuyệt vọng đến chùa để cắt tóc đi tu. Khi Điệp tìm được ngôi chùa mà Lan đang tu, thì cũng là lúc nàng trút hơi thở cuối cùng, không kịp nghe Điệp giải bày. Tác phẩm "Tắt lửa lòng" đã trở nên nổi tiếng và được soạn thành những vở kịch, cải lương, bài hát rất thịnh hành.

 

Bây giờ xin bàn qua chuyện của thế giới giang hồ. Trong chuyện chưởng Kim Dung, hình như ông không nhấn mạnh về bướm. Có nhiều môn võ dựa theo thế tấn công của rồng, hổ, khỉ, ngựa, rắn, báo... nhưng có lẽ con bướm mỏng manh quá nên không thấy có võ bướm. Tuy vậy tác giả Lương Vũ Sinh trong bộ chuyện chưởng Y Thanh Kim Hồ Điệp, đã có nhân vật nữ chính nổi tiếng với tên của con bướm vàng. Cô có gương mặt đẹp và trí thông minh na ná giống Hoàng Dung trong tiểu thuyết của Kim Dung. Bộ chuyện viết về cuộc tình của hai đôi trai tài gái sắc là Ngọc Kỳ Lân với Kim Hồ Điệp, rất ly kỳ thú vị.

 

Chuyện bướm ngoài đời là chuyện bàn phím, tức là keyboard cho computer có hình cong cong như cánh bướm được Apple giới thiệu từ năm 2015 trên MacBook. Nhược điểm của thiết kế butterfly keyboard này là dễ bị bụi bặm lọt vào, nên việc kẹt phím thường xuyên xảy ra. Hãng Apple sau đó bị kiện phải trả khoản tiền bồi thường lên tới 50 triệu đô Mỹ cho khách dùng. Mỗi người có hóa đơn mua butterfly keyboard được đền bù khoảng 400 đô Mỹ.

 

Thôi bây giờ tôi xin "chốt" lại câu chuyện dài dòng về Bướm. Chúng không chỉ đem lại vẻ đẹp bên ngoài mà còn giúp ích cho môi trường và con người. Ngày nay, khi phố xá mọc lên khắp nơi, thiên nhiên ngày càng bị thu hẹp, liệu có còn chỗ cho lũ bướm sinh sống?

Việc duy trì sự tồn tại của loài bướm rất cần để bảo vệ sự cân bằng sinh thái và đa dạng sinh học.

Bài học từ bướm là muốn trưởng thành, mình cần phải đánh đổi để đạt được mục đích. Không phải cứ chui vào trong kén thì con sâu lập tức phát triển thành bướm. Chúng phải nhịn ăn lâu ngày, tự lột xác vài lần mới mọc được cánh và tập bay. Con người cũng vậy, muốn thực sự trưởng thành, phải lột bỏ những tư tưởng lỗi thời, đánh đổi thời gian công sức, cố gắng mọi cách để có kết quả tốt.

Chúc bạn luôn đẹp như những loài bướm đầy màu sắc và mỗi ngày mỗi phát triển hơn.

 

Nguyễn Ngọc Duy Hân